Bursa’da medfun bulunan Eskici Mehmet Dede “rahmetullahi aleyh”, bir gün, bazý gençlerle sohbet ederken;
- Çocuklar, mertlik nedir, bilir misiniz? diye sordu onlara.

Cevaben;
- Bilmiyoruz efendim, dediler.

- “Mertlik”, kendini kabahatli bilmektir, buyurdu. Siz de her anlaþmazlýkta kusuru kendinizde arayýn. Kendinizi suçlu görün.

- Neden efendim? dediler.

Buyurdu ki:
- Ýslam ahlaký bunu icab ettiriyor çünkü.

- Haklý olsak da mý efendim?

- Elbette. Özellikle o zaman. Çünkü Peygamber efendimiz aleyhisselam; “Haklý olduðu halde ben haksýzým diyene, Cennette güzel bir köþk verilecektir. Kefili de benim” buyuruyor.

Baþarý nedir?

Bir gün de, bazý gençlerle sohbet ederken;
- Sizce baþarý nedir? diye sordu onlara.

Cevaben;
- Bilmiyoruz efendim, dediler.

Buyurdu ki:
- Baþarý, öldükten sonra iþe yarayan þeylerdir. Yani bir þey, ahirette iþe yaramýyorsa, o, baþarý deðildir.

Sordular:
- Muvaffak olmanýn sýrrý nedir efendim?
- Sorarak iþ yapmaktýr.

- Baþarýsýzlýðýn sebebi nedir efendim?
- Danýþmadan, kendi aklýna göre yapmaktýr. Ebu Yusüf hazretlerinin mühründe ne yazýlýydý biliyor musunuz?

- Bilmiyoruz efendim, ne yazýlýydý?
- “Men amile bi reyihi nedime”.

Anlýyamadýlar.
- Bu ne demek efendim?

Buyurdu ki:
- “Bilenlere danýþmadan, kendi aklý ile iþ yapan, muhakkak piþman olur” demektir.

En büyük günah

Bir gün de;
- En büyük günah nedir efendim? diye sordular bu zata.

Cevabýnda;
- “Kalb kýrmak”týr, buyurdu.

Sordular:
- Hiç kimsenin mi kalbini kýrmayacaðýz efendim?
- Evet, hiç kimsenin.

- Kâfirlerin de mi efendim?
- Elbette. Kâfirin de kalbini kýrmak haramdýr dinimizde.