Büyük Veli Seyyid Abdullah-ý Dehlevi “kuddise sirruh” hazretlerine, bir gün bazý sevdikleri;
- Efendim, insan Cennetlik mi, yoksa Cehennemlik mi olduðunu nasýl anlayabilir? diye sordular

Cevabýnda;
- Gittiði yoldan, buyurdu.

Ve izah etti:
- (Saadet), Cennetlik olmak demektir. (Þekavet), Cehennemlik olmak demektir. Saadet ve Þekavet, Allahü teâlânýn iki hazinesi gibidir. Birinci hazinenin anahtarý, ibadetler, ikinci hazinenin anahtarý ise, günahlardýr.

Ve daha açýkladý:
- Allahü teâlâ, her insanýn Cennetlik veya Cehennemlik olacaðýný ezelde biliyordu. Bu bilgisine (Kader) veya alýn yazýsý denir. Said olacaðý ezelde bilinen kimse, Allahü teâlâya itaat eder. Þaki olacaðý bilinen kimse ise, hep günah iþler.

Ve özetledi:
- Velhasýl dünyada herkes, Cennetlik veya Cehennemlik olduðunu, yaptýðý iþlerden, yani amelinden anlayabilir.

Sýkýntýya sebep, günahlardýr

Bir gün de sohbetinde;
- Kardeþlerim, her nimet, Allahü teâlâya, ihlas ile itaat ve ibadet etmekten, her kötülük ve sýkýntý da, günah iþlemekten hasýl olur, buyurdu.

Ve ekledi:
- Yani herkese dert ve bela, günah yolundan, rahat ve huzur ise, itaat yolundan gelmektedir. Allahü teâlânýn adeti böyledir. Bunu kimse, deðiþtiremez.

Ve daha açýkladý:
- Nefse kolay ve tatlý gelen þeyi saadet zannetmemeli, nefse güç ve acý gelenleri de felaket sanmamalýdýr.

Ve misal verdi:
- Mescid-i Aksa’da senelerce tesbih ve ibadet ile ömrünü geçiren kimse, ibadetin þartlarýný ve ihlasý öðrenmediði için, bir secdeyi terk edince, zarar etti. Eshab-ý Kehf’in köpeði olan Kýtmir ise, pis olduðu halde, Sýddîklarýn arkasýnda birkaç adým yürüdüðü için, yükseldi.